صلاح الگوی مصرف با حذف یارانه های انرژی امکان پذیر است
نفت نیوز: موضوع هدفمند کردن یارانه ها در ماه های اخیر به یکی از داغ ترین مباحث در محافل اقتصادی و حتی در میان مردم عادی تبدیل شده است.
  

به گزارش نفت نیوز، بر اساس اخبار منتشره ، دولت به طور معمول سالانه 110 تریلیون تومان به انواع یارانه ها اختصاص می دهد که این رقم طی سالهای 85 تا 87 به بیش از 220 تریلیون تومان رسید، بخش عمده این یارانه به حامل های انرژی و سوخت اختصاص یافته است به طوری که از این میزان تنها 10 درصد یارانه های پرداختی به کالاهای اساسی نظیر: آرد و نان، قند و شکر و روغن های خوراکی تعلق داشت. 
به همین دلیل دولت همراه با ارایه لایحه بودجه سال 88 به مجلس ،در چارچوب لایحه ای جداگانه پیشنهاد کرد که حامل های انرژی،به ویژه بنزین و گازوئیل به قیمت واقعی (فوب خلیج فارس) به فروش برسند و بخشی از یارانه های حذف شده به طور نقدی به کم درآمدترین دهک های جامعه پرداخت شود. 
پس از تایید شورای نگهبان، قانون هدفمند کردن یارانه ها از 26 دی ماه ابلاغ شد و به دنبال رایزنی های اعضای کمیسیون تلفیق مجلس، درآمد ناشی از افزایش قیمت حامل های انرژی در سال 1389 در اجرای قانون هدفمندکردن یارانه ها،20 تریلیون تومان تعیین شد. 
این در حالی است که مبلغ این مصوبه یک دوم مبلغی است که دولت در لایحه پیشنهاد کرده بود . به گفته معاون پارلمانی رئیس جمهور، دولت به رایزنی‌های خود با نمایندگان ادامه خواهد داد تا آنها درآمد 40 هزار میلیارد تومان را تصویب کنند و دلایل خود را در این ارتباط توضیح خواهد داد. 
به گفته میرتاج الدینی اگر درآمد 40 تریلیون تومان تصویب شود، دولت امکان بازتوزیع مناسب یارانه‌ها را خواهد داشت و قدرت خرید مردم بیشتر می‌شود، از سوی دیگر این امر در راستای اصلاح الگوی مصرف است و موجب تحقق بهتر اهداف قانون هدفمند کردن یارانه‌ها خواهد شد. 
به هر حال تعیین‌کننده اصلی میزان این مبلغ نمایندگان مجلس هستند و دولت امیدوار است که در صحن علنی مجلس درآمد 40 تریلیون تومانی از سوی نمایندگان تصویب شود. 
از دیگرسو مخبر کمیسیون تلفیق در توضیح علت کاهش 50 درصدی پیشنهاد دولت گفت: بر اساس قانون هدفمند کردن یارانه ها،دولت موظف شده است در اولین سال اجرای این قانون، درآمد حاصل از افزایش قیمت حامل های انرژی را بین 10 تا 20 تریلیون تومان در نظر بگیرد و به همین دلیل کمیسیون حداکثر سقف درآمدی تعیین شده در قانون را برای دولت در نظر گرفت. 
به گفته مفتح بر اساس مصوبه کمیسیون، بازتوزیع این درآمد 20 تریلیون تومانی، طبق قانون هدفمند کردن یارانه ها خواهد بود، یعنی 50 درصد میان مردم و 30 درصد بین واحدهای تولیدی توزیع می شود و 20 درصد باقیمانده نیز برای جبران آثار ناشی از تورم در اختیار دولت قرار داده خواهد شد. 
اما فارغ از این مباحث و چند و چون نحوه تصویب و اجرای قانون هدفمند کردن یارانه ها، ضرورت اجرای این طرح به شدت محسوس است. طی سالهای اخیر یکی از اصلی ترین یارانه های دولت به بخشی تعلق یافته بود که مصرف بی رویه و غیر منطقی سوخت را به ارمغان آورد. به عقیده اقتصاددانان عامل اصلی مصرف بی رویه حامل های انرژی ،تخصیص یارانه و پایین بودن قیمت آن است. 
مهم ترین دلیلی که از سوی تصمیم گیران و کارشناسان برای نقدی شدن یارانه‌ها مطرح می شود، کنترل مصرف بی رویه سوخت در کشور است . مصرف بیش از حد سوخت در کشور علاوه بر این که سبب تولید و انتشار مواد آلاینده در فضا و افزایش آلودگی هوا می شود ، هزینه های بالایی را نیز به دنبال دارد . 
بر اساس آمار در حال حاضر هزینه مصرف سوخت خودرو شخصی یک خانوار ایرانی به طور متوسط حدود 5/7 میلیون ریال در سال است که فقط 5/1 میلیون ریال آن را افراد پرداخت می‌‌کنند و 6 میلیون ریال آن به صورت یارانه پرداخت می‌شود. 
در این شرایط هزینه پرداخت یارانه های سوخت در سال 87، برای بنزین 13 تریلیون تومان و برای نفت‌ گاز در بخش حمل ‌و نقل به 12 تریلیون تومان رسید. 
از سوی دیگر هدفمند کردن یارانه ها به ایجاد تعادل در توزیع درآمد و کاهش شکاف طبقاتی و فاصله بین فقیر و غنی در اقشار مختلف جامعه کمک می کند. چرا که سهم اقشار کم درآمد از یارانه ها حدود 20 درصد افراد با درآمد بالاست. 
به گفته وزیر نفت، هم‌اکنون 70 درصد یارانه‌ها از سوی 30 درصد مردم که جزء دهک‌های پردرآمد هستند، استفاده می‌شود، در حالی که باید عدالت در تخصیص یارانه‌ها رعایت شود. 
با توجه به یارانه هایی که در سطح جامعه توزیع می شود، کارشناسان معتقدند هم اکنون بیش از 100 میلیون دلار یارانه در بخش انرژی تخصیص می یابد ولی این میزان هزینه موجب ارتقاء زندگی مردم نشده بلکه موجب هدر رفت انرژی می شود. 
به گفته مشاور مرکز تحقیقات استراتژی تا زمانی که این قانون اجرایی نشود،نمی توان انتظار اصلاح الگوی مصرف داشت و این بدان معنی نیست که تنها سیاست قیمتی منجر به اصلاح الگوی مصرف می شود بلکه باید همزمان سیاست های قیمتی و غیر قیمتی را در جامعه دنبال کرد. 
وی گفت: در گذشته تلاش می شد با نصیحت رفتار مصرف کننده اصلاج شود، اما این روش تنها یک روش ناکارآمد در زمینه اصلاح الگوی مصرف است. 
ترکان به موضوع اصلاح الگوی تولید و ضرورت اصلاح آن نیز اشاره می کند و معتقد است در زمینه اصلاح الگوی تولید، لایحه هدفمند کردن یارانه ها 30 درصد از درآمد حاصل از اجرای آن را به تولید کننده می دهد تا بتواند محصول خود را بهینه تولید کند و بعد از آن مصرف کننده اصلاح الگوی مصرف را رعایت کند. 
به گفته وی اکنون به عنوان مثال در پروسه تولید یک کیلو گوشت مرغ باید 1/1 لیتر گازوئیل مصرف کرد، حال خودتان حساب کنید برای تولید مقادیر کلان تر در این زمینه چه مقدار گازوئیل می سوزد. 
شاید واقعی کردن قیمت‌ها، نخستین گام برای رسیدن به مصرف معقول انرژی در کشور باشد. به گفته وزیر نفت برخی با دید سیاسی به اجرای طرح هدفمند کردن یارانه‌ها می نگرند، در حالی که با نگاهی عمیق به نتایج اجرای این طرح، ضرورت انجام آن برای جلوگیری از مصرف بی رویه انرژی در کشور آشکار می‌شود. 
انتهای پیام

نوشته شده در تاریخ چهارشنبه 9 تیر 1389    | توسط: مهدی حسینی    |    | نظرات()